Klik hier voor de lijst Activiteitencoöperaties in Vlaanderen en Brussel

Wat zijn activiteitencoöperaties?

De activiteitencoöperaties begeleiden kandidaatondernemers. Elke werkzoekende, uitkeringsgerechtigde of leefloner die zijn eigen zaak wil starten of als zelfstandige aan de slag wil, kan bij de activiteitencoöperaties terecht voor begeleiding en ondersteuning.

Voor welke activiteiten?

De activiteitencoöperaties begeleiden een breed gamma van economische activiteiten die de kandidaatondernemer wil opstarten. De ervaring leert echter dan het begeleidingssysteem het meest interessant is voor levering van diensten en voor artisanale activiteiten. Het betreft meer bepaald activiteiten die geen zware investeringen vergen en waarvoor geen grote voorraden moeten aangelegd worden.

Enkele voorbeelden : een thuiskapster, een secretariaatsdienst, een grafisch ontwerper, een klusjesdienst, tuinonderhoud,...

Doelgroep

Volgens het Koninklijk besluit dat begin 2009 zal worden goedgekeurd, richten de activiteitencoöperaties zich prioritair tot personen die aan de volgende voorwaarden beantwoorden op het moment dat ze een overeenkomst afsluiten met de activiteitencoöperatie:

• personen minder dan 50 jaar oud
  • Vergoede volledig werkloze gedurende minstens 156 dagen gedurende de voorbije 18 maanden
  • Gerechtigde op maatschappelijke integratie of op financiële maatschappelijke hulp gedurende de loop van de maand en de 12 vooafgaande kalendermaanden
• personen tenminste 50 jaar
  • Vergoede volledig werkloze gedurende minstens 78 dagen gedurende de voorbije 9 maanden
  • Gerechtigde op maatschappelijke integratie of op financiële maatschappelijke hulp gedurende de loop van de maand en de 6 vooafgaande kalendermaanden

Dertig procent van de kandidaatondernemers die begeleid worden door de activiteitencoöperaties moeten niet aan deze voorwaarden voldoen.

De 'plus' van de activiteitencoöperaties

De activiteitencoöperaties bieden de kandidaatondernemers :

• Een innovatieve methode die de kandidaatondernemer toelaat om zijn/haar ondernemersproject te testen. De juridische structuur en het ondernemingsnummer van de coöperatie kunnen gebruikt worden door de starter. De activiteitencoöperatie factureert in naam van de starter en verzekert de administratie van zijn/haar project. De ondernemer krijgt informatie over zijn inkomsten en uitgaven en analyseert die samen met zijn begeleider.
• Een veilige opstart voor uitkeringsgerechtigde werklozen en leefloners omdat zij hun uitkering behouden tijdens de opstart van hun activiteiten - en dit gedurende een periode van maximaal 18 maanden. Als hun project niet lukt, behouden ze hun rechten op werkloosheid en leefloon.
• Een groepsdynamiek door de gezamenlijke workshops die op regelmatige basis georganiseerd worden met de verschillende kandidaatondernemers, naast een geïndividualiseerde coaching en begeleiding door professionelen.
• De activiteitencoöperatie biedt een reeks vormingssessies en uitwisselingen aan waardoor de kandidaatondernemers sneller vooruitgang maken in de opstart van hun project. De individuele coaching laat dan weer toe om in te spelen op specifieke noden van de kandidaatondernemer.

Van zodra de kandidaatondernemer zijn eerste klanten vindt, kan hij zijn activiteit ‘in het echt' uitbouwen. Bovendien kan hij/zij een vergoeding krijgen van ongeveer 2 € per arbeidsuur, op basis van de gerealiseerde winst. Op het einde van de samenwerking met de activiteitencoöperatie (maximaal 18 maanden) gaat de kandidaatondernemer autonoom verder en beschikt hij/zij over voldoende kennis op het vlak van bedrijfsbeheer en marketing. Hij/zij heeft dan voldoende ondernemersvaardigheden opgebouwd en wordt zelfstandig ondernemer.

Koepelstructuren

De Vlaamse activiteitencoöperaties zijn als groep vertegenwoordigd binnen VOSEC. Ze verenigen zich in een samenwerkingsverband. Coördinator is Veerle Van Kets.

Op Belgisch niveau is er CoopAc.be, die de activiteitencoöperaties vertegenwoordigt, en samenwerking en uitwisseling stimuleert. Coördinator is Gerda Heyde.

Wetgevend kader

Federaal niveau

Reeds lange tijd werken de activiteitencoöperaties in België in het experimenteel kader dat in maart 2001 werd uitgetekend in het rondschrijven van minister Onkelinx.

Om een volwaardig statuut te geven aan de activiteitencoöperaties en hun werking te optimaliseren, werden recent een aantal denkpistes onderzocht en uitgewerkt. Het werd een lang onderhandelingsproces tussen het werkveld (vertegenwoordigd in de federale koepel CoopAc) en de kabinetten van Werk en van Sociale Economie.

Op 14 maart 2007 verscheen in het Belgische Staatsblad de Programmawet met "Titel VIII- Werk - Hoofdstuk I - Activiteitencoöperaties" (pagina 13609-10). Op die manier kregen de activiteitencoöperaties een wettelijke basis. In dit nieuwe wettelijke kader wordt de mogelijkheid gegeven aan werklozen en mensen die van een sociale uitkering genieten om deze vergoedingen te behouden tijdens het uitwerken van hun bedrijfsproject in het kader van de activiteitencoöperatie.

In een bijhorende koninklijk besluit van 15 juni 2009 worden de nieuwe krachtlijnen concreet gemaakt. Het ontwerp van koninklijk besluit bepaalt onder andere de doelgroep, de voorwaarden en de toepassingsmodaliteiten van deze maatregel alsook het bedrag van de vergoedingen die de ‘kandidaat-ondernemers' bovenop hun sociale uitkeringen kunnen ontvangen.

Vlaams niveau

De Vlaamse activiteitencoöperaties kregen een plaats binnen het ESF project "Schakelen naar ondernemerschap" waarvan Unizo de promotor was en de activiteitencoöperaties als partner betrokken. Hierbij werden schakelafspraken geformaliseerd, werd een gemeenschappelijke schakelmethodiek uitgetest en werden de resultaten van het ESF schakelproject vergeleken met ESF project InTRo van Stebo/ondernemersatelier.

Dit ESF project is nu ten einde. Op dit moment is er een ondersteuning van de Vlaamse activiteitencoöperaties op projectbasis door het kabinet Van Brempt. Ook het samenwerkingsverband wordt op projectbasis gefinancierd.