Nederlands rapport zoekt match tussen gemeenten en sociale ondernemers

17 mei 2018 - De samenwerking tussen gemeenten en sociale ondernemers kan nog beter. Dat is de conclusie van een recent Nederlands onderzoek uitgevoerd door PriceWaterhouseCoopers. De aanbevelingen om de samenwerking naar een hoger niveau te tillen, kunnen ook Vlaamse lokale besturen en hun regisseurs van de sociale economie inspireren.

In theorie zijn gemeenten en sociale ondernemingen de gedroomde professionele partners. Maar in de praktijk verloopt die samenwerking vaak stroef. Het Nederlandse onderzoek bracht een aantal actieterreinen in kaart om de relatie te verbeteren. Daarbinnen kunnen gemeenten aan de slag met concrete acties.

Wij vatten de belangrijkste conclusies samen.

(H)erkenning: maak een ondernemingsdatabank

Ruim 80 procent van de Nederlandse gemeenten zegt lokale sociale ondernemingen te erkennen en te waarderen. De sociale ondernemingen zelf zien dat anders: slechts 40 procent van hen voelt zich daadwerkelijk erkend en gewaardeerd door de gemeenten.

Hoe kan je als gemeente de kloof tussen die twee visies dichten? Een belangrijke eerste stap is om alle lokale sociale ondernemingen herkenbaar te maken door ze bijvoorbeeld in een databank te verzamelen. Of organiseer evenementen (workshops, kennismakingsdagen …) die het sociale ondernemerschap in de buurt in de kijker zetten. Op die manier zullen sociale ondernemingen zich meer betrokken voelen bij de streefdoelen van je gemeente en elkaar sneller vinden.

Kennis: onbekend is onbemind

Uit het Nederlandse onderzoek blijkt dat gemeenten en sociale ondernemers elkaar niet altijd vinden, simpelweg omdat ze mekaar onvoldoende kennen.

Als gemeente kan je hieraan tegemoet komen door eerst en vooral je kennis van sociaal ondernemen bij te schaven. Concreet kan dat door fysieke platformen in te richten waar je als gemeente kennis uitwisselt met sociale ondernemingen. Ook workshops organiseren of een projectgroep opstarten is een goed idee. Zulke platformen doen veel meer dan een aanbod in kaart brengen: het zijn echte broedplaatsen, waar genetwerkt wordt en waar de betrokken partners mekaar kunnen inspireren en motiveren, én waaruit concrete samenwerkingen kunnen voortvloeien.

Door een beter wederzijds begrip kan de gemeente ook makkelijker initiatieven op maat van sociale ondernemingen opstarten. Denk daarbij bijvoorbeeld aan specifieke projectoproepen of financiering.

Media: het belang van een goede pitch

Sociale ondernemingen die kort en krachtig kunnen uitleggen waarom ze waardevol zijn voor een gemeente, kunnen ‘meeschrijven’ aan de sociale verhaallijn van de gemeenten. Als gemeente kan je die verhaallijn verrijken door je open te stellen voor pitchgesprekken. Of ga ter plaatse langs bij sociale ondernemingen, zodat die kunnen tonen wat ze allemaal in huis hebben.

Inkoopbeleid: Maak van sociale waarde een aankoopprioriteit

Een efficiënte manier om je relatie met sociale ondernemingen te verbeteren ligt voor de hand: maak gebruik van hun producten en diensten. Integreer SROI (Social Return On Investment) in het aankoopbeleid, waarbij het maatschappelijke rendement zichtbaar wordt gemaakt. Vaak loont het om eerst een studie uit te voeren die de recente beleidsinitiatieven evalueert. Op tal van manieren kan je je overheidsopdrachten toegankelijker maken voor sociale ondernemingen. Zo kan het aankopen in kleinere volumes voor hen erg drempelverlagend werken.

De Vlaamse overheid publiceerde onlangs een praktijkgids voor lokale besturen met als titel ‘Aankopen met sociale impact’. Die gids staat boordevol concrete tips om sociale overwegingen meer gewicht te geven in je aankoopbeleid. Daarnaast bevat de gids een hele rist inspirerende voorbeelden van lokale besturen die de stap naar een samenwerking met sociale ondernemingen al gezet hebben.

Je kan ook concrete mvo-criteria (maatschappelijk verantwoord ondernemen) opnemen in je aanbestedingen.

Je kan hiervoor inspiratie halen uit de mvo-scan. Daarmee kan je als regisseur van de lokale sociale economie inzetten op je opdracht om mvo in je regio te bevorderen.

Flexibiliteit en verkokering: Voorzie in een duidelijk aanspreekpunt

Sociale ondernemingen zijn vaak erg sterk om op een innovatieve manier maatschappelijke uitdagingen te counteren. De oplossingen die ze bieden, kunnen interessant zijn voor gemeenten. Maar het kader waarbinnen de gemeenten werken en het feit dat ze niet van meet af aan in het innovatieve proces betrokken waren, maakt het soms moeilijk voor de gemeenten om op het aanbod van de sociale ondernemingen in te gaan. Dat hangt nauw samen met een ander actieterrein, namelijk verkokering: gemeenten werken vaak met strikt gescheiden beleidsvelden, waardoor sociale ondernemingen die een beroep willen doen op verschillende velden vaak maar moeizaam contact kunnen leggen.

Dit kan je als gemeente verhelpen door een duidelijk aanspreekpunt voor sociale ondernemingen te voorzien. Dat aanspreekpunt kan bestaan uit één ambtenaar, of uit een taskforce, projectgroep of netwerk van ambtenaren uit verschillende afdelingen.

Ook hiervoor kan je gerichte inspiratie halen uit de praktijkgids 'Aankopen met sociale impact'.

 

Bronwww.pwc.nl